ESP TOYOTA RAV4 2017 Instrukcja obsługi (in Polish)

Dzia∏anie uk∏adu klimatyzacji, gdy silnik jest wstrzymany przez uk∏ad
wstrzymywania pracy silnika „Stop & Start”
Kiedy silnik jest zatrzymany przez uk∏ad wstrzymywania pracy silnika „Stop &
Star t”, funkcje ch∏odzenia, ogrzewania i osuszania powietrza zostanà wy∏à-
czone i dzia∏aç b´dzie tylko funkcja wdmuchiwania powietrza o temperaturze
zewn´trznej lub nadmuch powietrza zostanie wstrzymany. Aby powstrzymaç
automatyczne wy∏àczanie uk∏adu klimatyzacji, nale˝y nacisnàç wy∏àcznik
uk∏adu wstrzymywania pracy silnika „Stop & Star t” i nie korzystaç z uk∏adu
wstrzymywania pracy silnika „Stop & Star t”.
WyÊwietlacz czasu dzia∏ania oraz ca∏kowitego czasu dzia∏ania uk∏adu
wstrzymywania pracy silnika „Stop & Start”
S. 112
Zmiana ustawieƒ czasu wstrzymania pracy silnika przez uk∏ad wstrzymy-
wania pracy silnika „Stop & Start” z w∏àczonym uk∏adem klimatyzacji
Gdy w∏àczony jest uk∏ad klimatyzacji, d∏ugoÊç czasu dzia∏ania uk∏adu wstrzy-
mywania pracy silnika „Stop & Star t” mo˝na zmieniç, wykonujàc poni˝sze
czynnoÊci. (D∏ugoÊci czasu dzia∏ania uk∏adu wstrzymywania pracy silnika
„Stop & Star t”, gdy uk∏ad klimatyzacji jest wy∏àczony, nie mo˝na zmieniaç).
óZmiana ustawieƒ za pomocà wy∏àcznika uk∏adu wstrzymywania pracy silnika
„Stop & Star t”
Ka˝dorazowo, gdy wy∏àcznik uk∏adu wstrzymywania pracy silnika „Stop &
Star t” zostanie wciÊni´ty i przytrzymany przez 3 sekundy lub d∏u˝ej, uk∏ad
prze∏àczy si´ pomi´dzy ustawieniem „Extended” a „Standard” (d∏ugim a nor-
malnym). (Stan uk∏adu wstrzymywania pracy silnika „Stop & Star t” mo˝e zostaç
wyÊwietlony na wyÊwietlaczu wielofunkcyjnym za pomocà zak∏adki uk∏adu
wstrzymywania pracy silnika „Stop & Star t”).
óZmiana ustawieƒ za pomocà prze∏àczników sterowania zespo∏em wskaêników
Ustawianie za pomocà zak∏adki uk∏adu wstrzymywania pracy silnika
„Stop & Star t”:
Gdy wyÊwietlana jest zak∏adka uk∏adu wstrzymywania pracy silnika „Stop
& Star t”, nacisnàç przycisk na prze∏àczniku sterowania zespo∏em
wskaêników. (
S. 109)
Ustawianie za pomocà ekranu ustawieƒ:
Gdy wyÊwietlany jest ekran ustawieƒ , naciskajàc przycisk lub
prze∏àcznika sterowania zespo∏em wskaêników, wybraç i nacisnàç
przycisk . (
S. 109)
Naciskajàc przycisk lub prze∏àcznika sterowania zespo∏em wskaê-
ników, wybraç „Standard” lub „Extended” i nacisnàç przycisk .
2
1
3764-5. Korzystanie z funkcji wspomagajàcych prowadzenie samochodu
44 RAV4_OM42753E 2/9/16 10:35 Page 376 (Black plate)

WyÊwietlanie stanu uk∏adu wstrzymywania pracy silnika „Stop & Start”
Stan uk∏adu wstrzymywania pracy silnika „Stop & Star t” mo˝e zostaç wyÊwie-
tlony na wyÊwietlaczu wielofunkcyjnym za pomocà zak∏adki uk∏adu
wstrzymywania pracy silnika „Stop & Star t”. (
S. 109)
¸àczny czas wstrzymania pracy silnika (od wyzerowania) i iloÊç zaoszcz´dzo-
nego paliwa (od wyzerowania) mo˝e zostaç wyzerowany.
Aby wyzerowaç wskazania, nale˝y nacisnàç przycisk prze∏àcznika stero-
wania zespo∏em wskaêników, nast´pnie za pomocà przycisków lub
wybraç „Reset” i przytrzymaç wciÊni´ty przycisk .
Aby zakoƒczyç, nacisnàç przycisk prze∏àcznika sterowania zespo∏em
wskaêników.
3784-5. Korzystanie z funkcji wspomagajàcych prowadzenie samochodu
„Stop & Star t”
(Automatyczne
zatrzymanie)Pokazywany jest aktualny czas wstrzymania pra-
cy silnika (∏àczny czas wstrzymania pracy silnika
przez uk∏ad wstrzymywania pracy silnika „Stop &
Star t”). D∏ugoÊç czasu dzia∏ania uk∏adu wstrzy-
mywania pracy silnika „Stop & Star t”, gdy w∏à-
czony jest uk∏ad klimatyzacji, mo˝na zmieniç za
pomocà prze∏àczników sterowania zespo∏em
wskaêników. (
S. 376)
„After Star t”
(Od uruchomienia)Pokazywany jest ∏àczny czas wstrzymania pracy
silnika przez uk∏ad wstrzymywania pracy silnika
„Stop & Star t” od momentu uruchomienia silnika
do jego wy∏àczenia.
„After Reset”
(Od wyzerowania)Pokazywany jest ∏àczny czas wstrzymania pracy
silnika przez uk∏ad wstrzymywania pracy silnika
„Stop & Star t” od ostatniego wyzerowania wskazaƒ
do momentu kolejnego wyzerowania wskazaƒ.
„Fuel Saved After Star t”
(Zaoszcz´dzone paliwo
od uruchomienia)Pokazywana jest szacunkowa ∏àczna iloÊç zaosz-
cz´dzonego paliwa przez uk∏ad wstrzymywania
pracy silnika „Stop & Star t” od momentu urucho-
mienia silnika do jego wy∏àczenia.
„Fuel Saved After Reset”
(Zaoszcz´dzone paliwo
od wyzerowania)Pokazywana jest szacunkowa ∏àczna iloÊç zaosz-
cz´dzonego paliwa przez uk∏ad wstrzymywania
pracy silnika „Stop & Star t” od ostatniego wyzero-
wania wskazaƒ do momentu kolejnego wyzerowa-
nia wskazaƒ.
44 RAV4_OM42753E 2/9/16 10:35 Page 378 (Black plate)

Sygnalizatory w zewn´trznych lusterkach wstecznych
Funkcja monitorowania mar twych pól widocznoÊci:
Gdy w mar twym polu widocznoÊci zostanie wykryty pojazd, a dêwignia
prze∏àcznika kierunkowskazów nie zostanie poruszona, zaÊwieci si´ sy-
gnalizator w odpowiednim zewn´trznym lusterku wstecznym. W przypad-
ku poruszenia dêwigni prze∏àcznika kierunkowskazów w kierunku w którym
zosta∏ wykryty pojazd, sygnalizator w odpowiednim zewn´trznym lusterku
wstecznym zacznie migaç.
Funkcja ostrzegania o pojazdach nadje˝d˝ajàcych z boku:
W przypadku wykrycia pojazdu, nadje˝d˝ajàcego z prawej bàdê lewej stro-
ny z ty∏u samochodu, zacznie migaç sygnalizator w zewn´trznym lusterku
wstecznym.
Sygna∏ akustyczny funkcji ostrzegania o pojazdach nadje˝d˝ajà-
cych z boku (funkcja ostrzegania o pojazdach nadje˝d˝ajàcych
z boku)
W przypadku wykrycia pojazdu, nadje˝d˝ajàcego z prawej bàdê lewej stro-
ny z ty∏u samochodu, za tylnym fotelem rozlegnie si´ sygna∏ akustyczny.
Naciskajàc przycisk lub prze∏àcznika sterowania zespo∏em
wskaêników, na wyÊwietlaczu wielofunkcyjnym wybraç .
Naciskajàc przycisk lub prze∏àcznika sterowania zespo∏em
wskaêników, wybraç i nacisnàç przycisk .
WidocznoÊç sygnalizatorów w zewn´trznych lusterkach wstecznych
Przy intensywnym Êwietle s∏onecznym sygnalizatory w zewn´trznych lusterkach
wstecznych mogà byç trudne do zauwa˝enia.
S∏yszalnoÊç sygna∏u akustycznego funkcji ostrzegania o pojazdach nad-
je˝d˝ajàcych z boku
Sygna∏ funkcji mo˝e byç trudny od us∏yszenia ze wzgl´du na wysoki poziom
ha∏asu spowodowany np. g∏oÊno odtwarzanym dêwi´kiem w systemie audio.
Gdy w uk∏adzie monitorowania martwych pól widocznoÊci (BSM) wystàpi
usterka
Gdy zostanie wykryta usterka uk∏adu zwiàzana z jakàkolwiek z poni˝szych
przyczyn, zostanie wyÊwietlony komunikat ostrzegawczy. (
S. 630, 633)
Awaria czujników
Zabrudzenie czujników
Bardzo wysoka lub bardzo niska temperatura otoczenia
Nieprawid∏owe napi´cie zasilania czujnika
2
1
4-5. Korzystanie z funkcji wspomagajàcych prowadzenie samochodu385
4
JazdaW∏àczanie lub wy∏àczanie uk∏adu monitorowania martwych pól
widocznoÊci (BSM)
44 RAV4_OM42753E 2/9/16 10:35 Page 385 (Black plate)

Po zaparkowaniu samochodu przestawiç dêwigni´ skrzyni biegów
w po∏o˝enie P (wersje z automatycznà skrzynià biegów lub wersje
z przek∏adnià bezstopniowà) lub w po∏o˝enie biegu 1. lub biegu
wstecznego R (wersje z mechanicznà skrzynià biegów), nie uru-
chamiajàc jednak hamulca postojowego. Hamulec postojowy mo˝e
ulec zamarzni´ciu, co uniemo˝liwi jego zwolnienie. Je˝eli samo-
chód zosta∏ zaparkowany bez uruchomienia hamulca postojowego,
nale˝y zablokowaç ko∏a (pod∏o˝yç kliny blokujàce).
Nieprzestrzeganie tego zalecenia mo˝e byç niebezpieczne, ponie-
wa˝ samochód mo˝e niespodziewanie przemieÊciç si´, stwarzajàc
ryzyko wypadku.
Wersje z automatycznà skrzynià biegów lub wersje z przek∏adnià
bezstopniowà: Je˝eli samochód zosta∏ zaparkowany bez urucho-
mienia hamulca postojowego, nale˝y upewniç si´, ˝e dêwignia
skrzyni biegów nie mo˝e zostaç przestawiona z po∏o˝enia P*.
*: Dêwignia skrzyni biegów pozostaje zablokowana, je˝eli próbuje si´ prze-
stawiç jà z po∏o˝enia P w dowolne inne po∏o˝enie, bez wciÊni´cia peda∏u
hamulca zasadniczego. Je˝eli dêwignia skrzyni biegów mo˝e zostaç prze-
stawiona z po∏o˝enia P, mo˝e to oznaczaç problem z mechanizmem bloka-
dy dêwigni skrzyni biegów. Nale˝y zleciç sprawdzenie samochodu autory-
zowanej stacji obs∏ugi Toyoty lub innemu specjalistycznemu warsztatowi.
óZ wyjàtkiem wersji wyposa˝onych w opony 225/60R18
Podczas monta˝u ∏aƒcuchów przeciwpoÊlizgowych nale˝y prawid∏owo
dopasowaç ich rozmiar.
Rozmiar ∏aƒcucha przeciwpoÊlizgowego jest dostosowany do konkret-
nego rozmiaru opony.
¸aƒcuch boczny:
GruboÊç 3 mm
SzerokoÊç 10 mm
D∏ugoÊç 30 mm
¸aƒcuch poprzeczny:
GruboÊç 4 mm
SzerokoÊç 14 mm
D∏ugoÊç 25 mm
óWersje wyposa˝one w opony 225/60R18
Nie wolno zak∏adaç ∏aƒcuchów przeciwpoÊlizgowych.
Zamiast tego nale˝y u˝yç opon zimowych.
4-6. Wskazówki dotyczàce jazdy403
4
Jazda
Dobór ∏aƒcuchów przeciwpoÊlizgowych
Po zaparkowaniu samochodu (w okresie zimowym lub zimnych
regionach)
44 RAV4_OM42753E 2/9/16 10:35 Page 403 (Black plate)

Aby zapewniç sobie przyjemnoÊç z jazdy oraz zapobiec zamykaniu
obszarów przeznaczonych dla samochodów terenowych, nale˝y prze-
strzegaç podanych ni˝ej zaleceƒ dotyczàcych jazdy terenowej.
Poruszaç si´ wy∏àcznie w miejscach, w których jazda terenowa jest
dozwolona.
Respektowaç prywatnà w∏asnoÊç. Przed wjechaniem na cudzy teren
uzyskaç zgod´ jego w∏aÊciciela.
Nie wje˝d˝aç w miejsca niedozwolone. Korzystaç z bram wjazdo-
wych oraz stosowaç si´ do barier i oznakowaƒ ograniczajàcych
udost´pnione trasy.
Trzymaç si´ wyznaczonych szlaków. Gdy jest mokro, konieczna mo˝e
byç zmiana stylu prowadzenia bàdê zrezygnowanie z dalszej jazdy,
aby nie doprowadziç do zniszczenia drogi.
4084-6. Wskazówki dotyczàce jazdy
Jazda terenowa
Przestrogi dotyczàce jazdy terenowej
W celu zminimalizowania ryzyka Êmierci lub odniesienia powa˝nych obra-
˝eƒ cia∏a oraz unikni´cia groêby uszkodzenia pojazdu nale˝y bezwzgl´dnie
przestrzegaç nast´pujàcych przestróg:
Podczas jazdy terenowej prowadziç samochód ostro˝nie. Zalecane jest
niepodejmowanie zb´dnego ryzyka i omijanie niebezpiecznych miejsc.
Podczas jazdy terenowej nie nale˝y trzymaç kierownicy za jej poprzecz-
ki. Uderzenie w nierównoÊç pod∏o˝a mo˝e spowodowaç szarpni´cie kie-
rownicy i ura˝enie d∏oni. Obydwie d∏onie, a szczególnie kciuki, powinny
spoczywaç na zewn´trznej powierzchni ko∏a kierownicy.
Po przejechaniu przez piach, b∏oto, wod´ lub Ênieg nale˝y niezw∏ocznie
przetestowaç skutecznoÊç dzia∏ania hamulców.
Po przejechaniu przez wysokà traw´, b∏oto, kamienie, piach, strumieƒ
itp. nale˝y sprawdziç, czy do podwozia nie przywar∏y lub nie zosta∏y
uwi´zione przez jego elementy trawa, ga∏´zie, papier, szmaty, kamienie,
piach itp. Wszystkie tego typu pozosta∏oÊci nale˝y usunàç z podwozia.
Jazda z tego typu pozosta∏oÊciami przywar tymi do podwozia lub uwi´-
zionymi przez jego elementy grozi uszkodzeniami samochodu, a tak˝e
mo˝e doprowadziç do po˝aru.
Podczas jazdy terenowej lub po nierównym pod∏o˝u nale˝y zachowaç
umiarkowanà pr´dkoÊç i nie wykonywaç gwa∏townych manewrów oraz
nie dopuszczaç do podskakiwania samochodu, uderzenia w przeszkody
itp. Mog∏oby to doprowadziç do utraty panowania nad pojazdem lub
przewrócenia, co grozi odniesieniem powa˝nych, a nawet Êmier telnych
obra˝eƒ cia∏a. Ponadto niesie to ryzyko kosztownego uszkodzenia za-
wieszenia i podwozia samochodu.
44 RAV4_OM42753E 2/9/16 10:35 Page 408 (Black plate)

4-6. Wskazówki dotyczàce jazdy409
4
Jazda
Ryzyko uszkodzeƒ spowodowanych przez wod´
Szczególnà uwag´ nale˝y zachowaç, aby nie dopuÊciç do uszkodzenia silnika
lub innych zespo∏ów w wyniku zalania wodà.
Gdy woda dostanie si´ do wlotu powietrza do silnika, spowoduje powa˝ne
uszkodzenia jednostki nap´dowej.
Gdy woda dostanie si´ do wn´trza automatycznej skrzyni biegów, nega-
tywnie wp∏ynie na jakoÊç zmian prze∏o˝eƒ, wywo∏a wibracje oraz bloko-
wanie przek∏adni, a ostatecznie jej uszkodzenie.
Woda mo˝e wymyç smar z ∏o˝ysk kó∏, powodujàc ich korozj´ i przedwcze-
sne zu˝ycie. Je˝eli dostanie si´ do mechanizmu ró˝nicowego, skrzyni
biegów lub skrzyni rozdzielczej (wersje z nap´dem na cztery ko∏a), spo-
woduje zmniejszenie w∏asnoÊci smarnych znajdujàcego si´ tam oleju.
Pokonywanie przeszkód wodnych
Przed przejechaniem przez przeszkod´ wodnà, np. przez p∏ytki strumieƒ,
nale˝y sprawdziç jej g∏´bokoÊç oraz czy dno jest dostatecznie twarde. Je-
chaç powoli i unikaç g∏´bszych miejsc.
Po jeêdzie terenowej
Zgromadzony wokó∏ tarcz hamulcowych i b´bnów hamulcowych piasek
i b∏oto mogà powodowaç obni˝enie skutecznoÊci dzia∏ania hamulców
oraz doprowadziç do uszkodzenia elementów uk∏adu hamulcowego.
Po ka˝dym dniu, w którym samochód jeêdzi∏ po bezdro˝ach, piachu lub
b∏ocie bàdê pokonywa∏ przeszkody wodne, nale˝y dokonaç przeglàdu jego
stanu.
44 RAV4_OM42753E 2/9/16 10:35 Page 409 (Black plate)

Nacisnàç pokryw´.
6-3. U˝ywanie schowków507
6
Elementy wyposa˝enia wn´trza
Dodatkowy schowek
Nie wolno umieszczaç w tym schowku przedmiotów ci´˝szych ni˝ 200 g.
W przeciwnym razie mo˝e dojÊç do niespodziewanego otwarcia schowka
i wypadni´cia z niego przedmiotów, co grozi wypadkiem.
44 RAV4_OM42753E 2/9/16 10:35 Page 507 (Black plate)

Konserwacja obiç skórzanych
W celu utrzymania dobrego wyglàdu Toyota zaleca czyszczenie obiç skórzanych
przynajmniej dwa razy w roku.
Czyszczenie wyk∏adziny dywanowej przy u˝yciu szamponów piankowych
Na rynku dost´pnych jest wiele preparatów pieniàcych do czyszczenia wyk∏a-
dzin dywanowych. Do nanoszenia piany pos∏u˝yç si´ gàbkà lub szczotkà.
Szorowaç kolistymi ruchami. Nie u˝ywaç wody. Wytrzeç zabrudzone po-
wierzchnie i pozostawiç do wyschni´cia. Najlepsze rezultaty uzyskuje si´,
utrzymujàc wyk∏adzin´ w mo˝liwie suchym stanie.
Czyszczenie pasów bezpieczeƒstwa
Pasy bezpieczeƒstwa mo˝na czyÊciç letnià wodà z myd∏em, pos∏ugujàc si´
szmatkà lub gàbkà. Przy okazji sprawdziç, czy pasy nie sà nadmiernie zu˝yte,
wystrz´pione lub czy nie majà przeci´ç.
7-1. Dba∏oÊç o samochód535
7
Obs∏uga techniczna i konserwacja
Woda wewnàtrz samochodu
Nale˝y uwa˝aç, aby nie zachlapaç lub zalaç wodà wn´trza samochodu.
Mo˝e to spowodowaç uszkodzenie lub po˝ar w obr´bie elementów elek-
trycznych itp.
Nie dopuszczaç do zamoczenia jakichkolwiek elementów sk∏adowych lub
przewodów elektrycznych w uk∏adzie poduszek powietrznych. (
S. 47)
Na skutek usterki elektrycznej mo˝e dojÊç do niespodziewanego odpa-
lenia bàdê zablokowania dzia∏ania poduszek powietrznych, w obu przy-
padkach doprowadzajàc do Êmierci lub powa˝nych obra˝eƒ cia∏a.
Czyszczenie i konserwacja wn´trza (g∏ównie deski rozdzielczej)
Nie nale˝y u˝ywaç wosków nab∏yszczajàcych ani preparatów czyszczàcych
ze Êrodkiem nab∏yszczajàcym. Odbijajàcy si´ w szybie czo∏owej obraz deski
rozdzielczej mo˝e zak∏óciç widocznoÊç kierowcy i doprowadziç do wypadku,
w wyniku którego mo˝e dojÊç do Êmierci lub powa˝nych obra˝eƒ cia∏a.
44 RAV4_OM42753E 2/9/16 10:35 Page 535 (Black plate)

5407-3. CzynnoÊci serwisowe do wykonania we w∏asnym zakresie
W komorze silnikowej znajdujà si´ mechanizmy, które mogà niespodziewanie
zadzia∏aç, jak równie˝ p∏yny, które mogà byç goràce, a tak˝e urzàdzenia, które
mogà byç pod napi´ciem. W celu unikni´cia Êmierci lub powa˝nych obra˝eƒ
cia∏a nale˝y przestrzegaç poni˝szych zaleceƒ.
Podczas wykonywania czynnoÊci serwisowych w komorze silnikowej:
Trzymaç d∏onie, fragmenty ubrania i narz´dzia z dala od poruszajàcych
si´ wentylatorów i pasków nap´dowych.
BezpoÊrednio po zatrzymaniu samochodu nie dotykaç silnika, ch∏odnicy,
kolektora wydechowego ani innych elementów, które mogà byç goràce.
Równie˝ oleje i p∏yny mogà byç goràce.
Nie pozostawiaç w komorze silnikowej ˝adnych ∏atwopalnych materia∏ów,
np. papieru, szmat.
W pobli˝u akumulatora oraz elementów uk∏adu paliwowego nie wolno
paliç i powodowaç iskrzenia ani zbli˝aç si´ z otwar tym ogniem. Paliwo
i gazy wydobywajàce si´ z akumulatora sà ∏atwopalne.
Podczas prac przy akumulatorze nale˝y zachowaç maksymalnà ostro˝-
noÊç. Zawiera on trujàcy i ˝ràcy kwas siarkowy.
P∏yn hamulcowy jest niebezpieczny dla skóry i oczu, a tak˝e powoduje
uszkodzenia powierzchni lakierowanych. W przypadku dostania si´ p∏y-
nu do oczu lub na r´ce nale˝y je natychmiast przemyç czystà wodà.
W razie dalszego odczuwania dyskomfor tu nale˝y zg∏osiç si´ do lekarza.
Pozycja Narz´dzia i materia∏y
Ch∏odnica,
skraplacz i ch∏od-
nica powietrza
do∏adowujàcego
(
S. 555)—
CiÊnienie w ogu-
mieniu (
S. 579)• Manometr do pomiaru ciÊnienia w oponach
• èród∏o spr´˝onego powietrza
P∏yn do
spryskiwaczy
(
S. 560)• Woda lub p∏yn do spryskiwaczy zawierajàcy Êrodek
przeciw zamarzaniu (w sezonie zimowym)
• Lejek (tylko do dolewania wody lub p∏ynu do spryski-
waczy)
44 RAV4_OM42753E 2/9/16 10:35 Page 540 (Black plate)

7-3. CzynnoÊci serwisowe do wykonania we w∏asnym zakresie543
7
Obs∏uga techniczna i konserwacja
Przed rozpocz´ciem jazdy
Sprawdziç, czy pokrywa silnika jest prawid∏owo zamkni´ta i zablokowana.
Nieprawid∏owo zablokowana pokrywa mo˝e niespodziewanie unieÊç si´
podczas jazdy, doprowadzajàc do wypadku, w wyniku którego mo˝e dojÊç
do Êmierci lub powa˝nych obra˝eƒ cia∏a.
Po podparciu pokrywy silnika drà˝kiem podporowym
Nale˝y upewniç si´, czy pokrywa silnika zosta∏a prawid∏owo podpar ta drà˝-
kiem podporowym i zabezpieczona przed przypadkowym opadni´ciem na
g∏ow´ lub innà cz´Êç cia∏a.
Podczas zamykania pokrywy silnika
Przed zamkni´ciem pokrywy silnika nale˝y upewniç si´, ˝e drà˝ek podpo-
rowy zosta∏ umieszczony w odpowiednim zaczepie. Zamkni´cie pokrywy
silnika z uniesionym drà˝kiem podporowym mo˝e doprowadziç do jej wy-
gi´cia.
44 RAV4_OM42753E 2/9/16 10:35 Page 543 (Black plate)